کنسرسیومی متشکل از صندوق سرمایه‌گذاری ملی عربستان سعودی یا در حقیقت، صندوق ذخیره ارزی این کشور (PIF)، پی سی پی کاپیتال پارتنرز و آر بی اسپورتس میدیا باشگاه نیوکاسل را از مایک اشلی خریداری کردند. PIF که از اوایل دهه 70 میلادی مازاد درآمد عربستان از فروش نفت در آن ذخیره می‌شود و حدود 430 میلیارد دلار اعتبار دارد، 80 درصد مالکیت را در اختیار گرفته. با این رقم مشخص می‌شود 300 میلیون پوندی که ابتدا روی این باشگاه ارزش‌گذاری شده بود، تا چه حد ناچیز است. یاسر الرمیان، رئیس PIF رئیس غیراجرایی نیوکاسل می‌شود. پی سی پی کاپیتال پارتنرز هم یک شرکت خصوصی بین‌المللی است که توسط سرمایه‌گذار انگلیسی، آماندا استیولی تأسیس شده و این زن یکی از اعضای هیأت مدیره باشگاه خواهد شد. آربی اسپورتس میدیا هم بخشی از «برادران ریوبن»، یک کمپانی خصوصی بریتانیایی است که تحت مالکیت سرمایه‌گذاران میلیاردر قرار دارد. جیمی ریوبن، پسر دیوید ریوبن نیز یکی از اعضای هیأت مدیره می‌شود.

 

صندوق ذخیره ارزی چیست؟

بیشتر کشورهایی که صادرات سوخت‌های فسیلی دارند، نوعی از صندوق ذخیره ارزی دارند که به وسیله آن در کشورهای توسعه یافته سرمایه‌گذاری می‌کنند و بر اساس قوانین مورد حمایت قرار می‌گیرند. صندوق سرمایه‌گذاری نروژ بزرگترین نوع از این صندوق‌ها است که 1300 میلیارد دلار دارایی دارد، صندوق سرمایه‌گذاری چین با 1200 میلیارد دلار و صندوق سرمایه‌گذاری ابوظبی با 830 میلیارد دلار در رده‌های بعدی قرار دارند.

 

PIF در چه پروژه‌های دیگری سرمایه‌گذاری کرده؟

PIF همچنین در شهرهای جدیدی در سراسر عربستان سعودی با چشم‌انداز سال 2030 سرمایه‌گذاری کرده است که هدف آن تحقق رویای محمد بن سلمان، پادشاه عربستان در رهاکردن اقتصاد این کشور از وابستگی به نفت عنوان شده است. آمریکا بزرگترین دریافت کننده دارایی‌های PIF است. در جریان سفر سال 2017 دونالد ترامپ به عربستان، PIF اعلام کرد 40 میلیارد دلار در پروژه‌های زیرساختی در آمریکا سرمایه‌گذاری می‌کند. در سال 2020، PIF اعلام کرد در بویینگ 700 میلیون دلار، در بانک سیتی گروپ 522 میلیون دلار، در فیسبوک 522 میلیون دلار و در چندین شرکت بزرگ آمریکایی سرمایه‌گذاری کرده است.

 

چطور مجوز این انتقال صادر شد؟

در قوانین لیگ برتر هیچ منعی برای فروش نیوکاسل به PIF وجود ندارد. در مورد صلاحیت مدیران و رؤسای باشگاه‌ها در لیگ برتر هیچ ‌بندی نیست که در مورد گرایش سیاسی یا اخلاقی خریدار محدودیت ایجاد کند. این پیشنهاد به دلیل آن رد شده بود که لیگ برتر باور داشت دولت عربستان سعودی حامی اصلی سرقت آنلاین پخش تلویزیونی لیگ است و عربستان را در لیست سارقان به دولت آمریکا معرفی کرده بود. همچنین تصور می‌شد دولت سعودی کنترل PIF را در اختیار دارد اما دیگر چنین باورهایی وجود ندارد.

 چه چیز تغییر کرد؟

لیگ برتر می‌گوید به اطمینان رسیده که پادشاهی عربستان سعودی کنترل باشگاه فوتبال نیوکاسل یونایتد را در اختیار ندارد. در روزهای گذشته ارتباط دقیق میان PIF و دولت سعودی مورد بررسی قرار گرفت و این اطمینان حاصل شد. دولت سعودی همچنین هفته قبل محرومیت شبکه قطری بی این اسپورتس را در عربستان لغو کرد. بی این اسپورتس یکی از خریداران بزرگ حق پخش بازی‌های لیگ برتر است و گزارش شده که سال گذشته برای پخش بازی‌ها در خلیج‌فارس و آفریقای شمالی 500 میلیون دلار پرداخت کرده است. شبکه پخش غیرمجاز آنلاین BeoutQ که توسط سعودی‌ها اداره می‌شود، نیز فعالیتش را متوقف کرده است.

 

نیوکاسل چه تغییری می‌کند؟

در این مقطع نمی‌توان تخمین درستی از میزان تغییرات داشت اما می‌توان گفت حالا نیوکاسل حداقل پتانسیل تبدیل شدن به بزرگترین باشگاه جهان را دارد. این تیم که پایگاه هواداری گسترده و برند معتبری دارد، با این تغییر مالکیت و انتقال به مالکان بسیار ثروتمند افق نامحدودی به دست می‌آورد. تغییر یک فرآیند است که بخشی از آن به قوانین دخل و خرج مانند قانون بازی جوانمردانه یوفا(FFP) بستگی دارد.

 

FFP چیست؟

یوفا این قوانین را وضع کرده تا از ضررهای غیرقابل جبران باشگاه‌ها جلوگیری کند. در حالی که این قوانین تنها در مورد باشگاه‌های حاضر در رقابت‌های اروپایی مانند لیگ قهرمانان کاربرد دارد، لیگ برتر هم نسخه منطبق با قوانین خود را وضع کرده و نام سوددهی و ثبات را بر آن گذاشته. بر اساس قوانین لیگ برتر هر باشگاه در یک دوره زمانی می‌تواند مقدار مشخصی زیان‌دهی داشته باشد.

 

این محدودیت‌ها چگونه است؟

تا قبل از شیوع ویروس کرونا، هر باشگاه لیگ برتر مجاز بود در طول سه فصل مجموعاً 105 میلیون پوند ضرر بدهد. در دو فصل گذشته میزان بیشتری از زیان‌دهی مجاز در نظر گرفته شده چون ضرر باشگاه‌ها با این پاندمی از میزان منظورشده فراتر رفته. فعالیت در توسعه فوتبال پایه، اقدامات خیریه و فوتبال زنان هم از این قاعده مستثنی می‌شود. بر اساس قوانین FFP باشگاه‌ها در هر فصل می‌توانند پنج میلیون پوند ضرر بدهند اما ضرر تا 30 میلیون پوند در یک دوره سه ساله مجاز است به شرطی که با پرداخت‌های مالک باشگاه پوشش داده شود.

 

آیا مالکان جدید می‌توانند به سرعت ستاره جذب کنند؟

بله، به لطف مایک اشلی. جالب است که بی‌میلی مالک در حال خروج از باشگاه برای صرف هزینه باعث شد باشگاه در سال‌های 2020-2018 به سود 35 میلیون پوندی برسد که با توجه به ضرر 26 میلیون پوندی فصل 2020-2019 به سود خالص یک میلیون پوند بدون کووید دست می‌یافت. همه این ارقام به معنای آن است که باشگاه در سه سال آینده مجوز سوددهی و ثبات را دارد و می‌تواند بیش از 150 میلیون پوند در سال آینده برای خرید ستاره‌های جدید بپردازد که در صورت انجام، دوران تحول باشگاه را رقم می‌زند.

منبع: گاردین