بعد از شکست 1-6 مقابل پرتغال، رسانه‌های سوئیس مراد یاکین را مقصر این شکست نامیدند. این مربی برای بازی حساس یک‌هشتم نهایی جام جهانی ناگهان تصمیم گرفت تیمش را با سه مدافع به زمین بفرستد و این تغییر سیستم به قیمت ناهماهنگی تیمش تمام شد. خردان شکیری هم بعد از بازی گفت: «تغییر تاکتیک یک غافلگیری بود، ولی باید تصمیم مربی را بپذیریم.»

کایل‌ واکر که قرار است مسئول مهار امباپه در بازی انگلیس – فرانسه باشد، گفت: «آخرین بار در لیگ قهرمانان او کار سختی مقابل من داشت. می‌دانم که او بازیکن درجه یکی است، ولی ما تنیس بازی نمی‌کنیم. فوتبال یک ورزش تیمی است، نه انفرادی. در 90 دقیقه هر اتفاقی ممکن است. آنها باید نگران ما باشند، نه اینکه فقط ما نگران آنها باشیم.»

یک روز بعد از حذف اسپانیا مقابل مراکش بحث انتخاب جانشین لوئز انریکه داغ است. مارکا دیروز نوشت که لوئیز دلافوئنته، سرمربی تیم زیر 21 ساله‌های اسپانیا شانس خوبی برای نشستن روی نیمکت تیم ملی دارد. او سابقه قهرمانی زیر 19 ساله‌ها و زیر 21 ساله‌های اروپا و کسب مدال نقره المپیک توکیو را دارد. او همچنین با 80 درصد از بازیکنان فعلی تیم ملی کار کرده است و آنها را به خوبی می‌شناسد.

آرمن ساروخانیان
@armen9971
مهدی محمدنبی، نایب‌رئیس فدراسیون مدعی بود که قرارداد کی‌روش برای جام ملت‌های آسیا 2023 تمدید خواهد شد. حمید سجادی، وزیر ورزش و جوانان هم پیش از جام جهانی موضع مشابهی داشت، ولی بعد از حذف تیم ملی در مرحله گروهی و نمایش ناامیدکننده مقابل انگلیس و امریکا به نظر می‌رسد که شانس تمدید قرارداد مربی پرتغالی کمتر از قبل شده است.
کی‌روش بدون مذاکره جدی با فدراسیون فوتبال تهران را ترک کرد و در روزهای گذشته گمانه‌زنی‌های مختلفی درباره وضعیت نیمکت تیم ملی مطرح شده است. اگر مدیران فدراسیون یا مراجع بالاتر تصمیم به قطع همکاری با کی‌روش بگیرند، فوتبال ایران دوباره وارد روزهای آشفته و سردرگمی خواهد شد و تجربه نشان داده که انتخاب سرمربی تیم ملی معمولاً قاعده خاصی ندارد و ممکن است سهم هر کسی شود. با این حال این پنج گزینه‌ای است که در صورت تصمیم به تغییر سرمربی می‌توان آنها را مد نظر قرار داد، هرچند قیمت، وضعیت قرارداد و در دسترس بودن آنها با هم متفاوت است.

آندره‌آ استراماچونی گزینه در دسترس
این مربی ایتالیایی به خاطر نشستن روی نیمکت استقلال و حضور در الغرافه شناخت خوبی از فضای فوتبال ایران و آسیا دارد. او یکی از مفسران شبکه ایتالیایی «رای» برای جام جهانی است و بازی‌های ایران را با دقت بالایی تحلیل می‌کرد. همچنین تصویری از او منتشر شد که بعد از برد دراماتیک ایران مقابل ولز از شدت هیجان اشک می‌ریخت.
اگر نظر فدراسیون فوتبال روی مربی خارجی باشد، استراماچونی نکات مثبتی از جمله قیمت نسبتاً مناسب و آشنایی با بازیکنان فوتبال ایران دارد، در عوض تجربه قطع همکاری ناگهانی‌اش از استقلال هشداری است که خطر جدایی او به خاطر شرایط سخت کاری و وضعیت مالی فوتبال ایران را نباید نادیده گرفت. استراماچونی هم‌رده مربیان تراز اول اروپایی نیست، ولی تجربه خوبی دارد، مربی خوش‌فکری است و به خاطر جوانی و انرژی‌اش گزینه مناسبی برای تغییر نسل در تیم ملی خواهد بود.

هروه رنار، گزینه ایده‌آل
هر برد عربستان با هروه رنار در چهار سال گذشته یادآور تصمیم اشتباهی بود که فدراسیون فوتبال در سال 2019 گرفت و به جای استخدام این مربی موفق فرانسوی با مارک ویلموتس قرارداد بست. استخدام رنار که با فدراسیون به توافق رسیده بود و فقط خواهان یک ماه زمان برای پایان قراردادش با فدراسیون مراکش بود، می‌توانست مسیر تیم ملی را تغییر دهد و در جام جهانی 2022 نمایش متفاوتی از ایران می‌دیدیم. نام رنار بعد از برد تاریخی عربستان مقابل آرژانتین در جام جهانی دوباره بر سر زبان‌ها افتاد و اگر مصدومیت‌ها نبود و سالم الدوساری پنالتی‌اش را مقابل لهستان از دست نمی‌داد، این مربی می‌توانست مأموریت صعود را کامل کند.
او تا سال 2027 با عربستان قرارداد دارد، ولی زمزمه‌هایی از تغییر مربی این تیم شنیده می‌شود و این می‌تواند فرصتی طلایی برای فوتبال ایران باشد. البته جذب رنار بعد از موفقیتش با عربستان به آسانی چهار سال قبل نیست و این مربی فرانسوی را یکی از گزینه‌های مربیگری بلژیک می‌دانند، ولی اگر فدراسیون فوتبال بتواند رضایتش را جلب کند، برد بزرگی خواهد کرد. رنار شناخت خوبی از فوتبال آسیا دارد و به خاطر فعالیت در آفریقا و آسیا در ردیف مربیان پرتوقع نیست. او طرفدار فوتبال هجومی است و ویژگی بزرگش توان بالا بردن روحیه جنگندگی تیم است. فریادها و جملات انگیزشی او بین دو نیمه بازی با آرژانتین در رختکن عربستان یکی از ویدیوهای جذاب جام جهانی بود و نشان داد که یک مربی چطور می‌تواند تیمش را از شکست به پیروزی برساند.

نکونام، گزینه داخلی

اگر اصرار فدراسیون فوتبال به انتخاب سرمربی ایرانی باشد، جواد نکونام جدی‌ترین گزینه خواهد بود. او با سابقه بازی و کاپیتانی طولانی و دستیاری کی‌روش شناخت خوبی از فضای تیم ملی دارد. تجربه مربیگری او هم در سال‌های گذشته بالاتر رفته و می‌توان مسئولیت تغییر نسل را به او سپرد.
نکونام خودش را طرفدار سبک مربیگری سیمئونه می‌داند که اساس آن بازی بسته و پرس مداوم حریف است.
 او پیش از جام جهانی 2022 هم گزینه دستیاری کی‌روش بود و در حال حاضر با فولاد قرارداد دارد، ولی از پیشنهاد سرمربیگری تیم ملی استقبال خواهد کرد و می‌تواند خودش را زمستان سال آینده در جام ملت‌های آسیا محک بزند.

پائولو بنتو گزینه گران
پائولو بنتو بعد از شکست مقابل برزیل اعلام کرد که با تیم ملی کره جنوبی خداحافظی می‌کند و فعلاً برنامه‌ای برای آینده‌اش ندارد. هرچند کره جنوبی در یک هشتم نهایی شکست سختی از برزیل خورد، ولی صعود این تیم در یکی از گروه‌های دشوار جام جهانی 2022 دستاورد کمی نبود.
 هرچند برد کره در بازی آخر مرحله گروهی مقابل تیم دوم پرتغال به دست آمد، ولی آنها در دو بازی قبلی مقابل اروگوئه و غنا هم عملکرد نسبتاً خوبی داشتند.
در کارنامه بنتو مربیگری اسپورتینگ و تیم ملی پرتغال دیده می‌شود و فوتبال آسیا را هم به خوبی می‌شناسد. او مربی نسبتاً گرانی است که نسبت به هموطنش کی‌روش، طرفدار فوتبال هجومی‌تری است.
باید دید که بنتو می‌خواهد در فوتبال آسیا بماند یا نه، ولی می‌توان او را در جمع گزینه‌های مربیگری تیم ملی قرار داد.

فرهاد مجیدی
 گزینه غیرمنتظره
فرهاد مجیدی پدیده سال‌های اخیر مربیگری فوتبال ایران است که با قهرمانی استقلال در لیگ برتر و نتایج خوبش در اتحاد کلبا اعتبار خوبی به دست آورده. او موفق شد حصار اطراف مربیان ایرانی را بشکند و ماجراجویی تازه‌ای را در خارج از ایران شروع کرده است. با این حال فرصت نشستن روی نیمکت تیم ملی می‌تواند هر مربی ایرانی را وسوسه کند.
تیم‌های مجیدی در این مدت فوتبال منعطفی بازی کرده‌اند؛ از بازی سه دفاعه و نتیجه‌گرایانه تا فوتبال هجومی‌تر. امتیاز بزرگ این مربی شجاعتش در استفاده از جوانان است و می‌تواند برای تغییر نسل گزینه جذابی باشد.

 


 

اعضای هیأت رئیسه فدراسیون فوتبال در بازگشت از قطر ترجیح دادند چند روز از انظار دور باشند و در روزهای گذشته ‌آرام آرام مصاحبه‌های‌شان را شروع کرده‌اند. صحبت‌های آنها بیشتر درباره عملکرد تیم ملی است و درباره فعالیت خودشان در قطر و اینکه حضورشان در جام جهانی چه دستاوردی برای فوتبال ایران خواهد داشت توضیحی نداده‌اند.
درباره دستاوردهای آنها پیش از جام جهانی هم اطلاع زیادی در دسترس نیست. مشخص نیست که اعضای هیأت رئیسه به جز جلسات روتین و مصاحبه‌های گاه و بی‌گاه در سال‌های گذشته چه نقشه راهی برای فوتبال ایران ترسیم کرده‌اند و چه تصمیمی گرفته‌اند که به پیشرفت آن کمک کرده باشد.
البته احتمالاً خودشان با این نگاه موافق نباشند، ولی بررسی اتفاقات فوتبال ایران در این مدت هیچ پیشرفتی نشان نمی‌دهد. نه فوتبال پایه متحول شده، نه وضعیت باشگاه‌ها ارتقا پیدا کرده، نه اقتصاد فوتبال به ثبات رسیده، نه در بازاریابی نقطه درخشانی دیده می‌شود، نه در ورود تکنولوژی‌های جدید از جمله «وی‌ای‌آر» موفق بوده‌ایم، نه در آموزش حرفی برای گفتن داشته‌ایم و نه تیم‌های رده سنی مختلف توانسته‌اند به ثبات برسند.
با این حال آنها قرار است بابت برد تیم ملی مقابل ولز 15 هزار دلار پاداش بگیرند؛ معادل یازده بازیکنی که در ترکیب اصلی بودند و پنج بازیکن تعویضی که توانستند جریان بازی را تغییر بدهند. از فدراسیون فوتبال انتظار می‌رود توضیح بدهد که چرا اعضای هیأت رئیسه باید چنین پاداشی دریافت کنند؟ آنها چه نقشی در این برد داشته‌اند، جز آنکه برای تماشای مسابقات و گشت و گذار به رختکن رفته‌اند؟
وضعیت مالی فدراسیون فوتبال بابت بدهی‌هایش بحرانی است و این پاداش فیفا می‌تواند بخشی از این بدهی را جبران کند. فدراسیون بین‌المللی فوتبال این مبالغ را برای گسترش فوتبال و توسعه فوتبال پایه می‌پردازد و فدراسیون فوتبال با چه منطق و توجیهی می‌خواهد بخشی از آن را به حساب اعضای هیأت رئیسه واریز کند؟

امید ابراهیمی از جمله بازیکنان مورد علاقه کارلوس کی‌روش بود و در جام جهانی ۲۰۱۸ نیز نمایش خوبی زیر نظر این مربی داشت که همان مسأله باعث شد تیم‌های قطری برای جذب این بازیکن وارد عمل شوند و امید از تابستان سال ۹۷ تاکنون در لیگ ستارگان قطر توپ می‌زند. ابراهیمی در آستانه حضور در جام جهانی ۲۰۲۲ نیز بود اما آسیب دیدگی شدید در بازی مقابل نیکاراگوئه امیدهایش را بر باد داد .او چند روز قبل زیر تیغ جراحی رفت و حالا دوران نقاهت پس از عمل را سپری می‌کند اینطور که پیداست، بازیکن ایرانی الوکره قطر اوایل بهمن ماه می‌تواند دوباره برای تیمش وارد میدان شود.